Nếu bạn đang cảm thấy áp lực với chỉ tiêu doanh số, hãy thử nhìn sang chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội mà các địa phương phải hoàn thành đến năm 2030. Ngay cả trong khu vực công – vốn thường được xem là ít áp lực hơn – khối lượng nhiệm vụ cũng không hề nhỏ. Biết đâu, sự so sánh đó lại mang đến cho bạn một góc nhìn “chữa lành” hơn về áp lực của chính mình.
Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội (NOXH) là một trong những chương trình trọng điểm của Chính phủ giai đoạn 2021–2030, với sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị nhằm giải quyết bài toán an cư cho nhóm thu nhập trung bình và thấp. Đây không còn là định hướng chính sách đơn thuần mà đã trở thành một chương trình có quy mô triển khai thực tế đáng kể trên phạm vi toàn quốc.
Khác với giai đoạn trước khi chính sách an sinh tại địa phương thường được đánh giá chủ yếu theo số lượng dự án được phê duyệt, chỉ tiêu nhà ở xã hội hiện nay được giao rất cụ thể theo số căn hộ và phân bổ chi tiết theo từng năm. Cách tiếp cận này cho thấy mức độ thực chất và tinh thần triển khai nghiêm túc của toàn hệ thống chính trị, đồng thời hạn chế tư duy “nhiệm kỳ” vốn dễ dẫn đến chạy theo hình thức. Tuy vậy, khối lượng công việc và áp lực tiến độ là rất lớn; ngay cả Chính phủ cũng thẳng thắn nhìn nhận chỉ tiêu này bằng hai chữ khá sát với thực tế: “nặng nề”.
Dù áp lực chỉ tiêu nhà ở xã hội là rất lớn, vẫn có ba cơ sở quan trọng để tin vào khả năng thực hiện: việc triển khai đang được thực hiện đồng bộ trên toàn quốc với sự tham gia của nhiều chủ đầu tư lớn; quy mô dự án có xu hướng tăng lên rõ rệt; đồng thời tính chất phát triển cũng thay đổi khi nhiều dự án mới được thực hiện trên quỹ đất 20% trong các khu đô thị đã hoàn thiện hạ tầng, giúp NOXH ngày càng được tích hợp tốt hơn vào cấu trúc đô thị thay vì tách biệt như trước đây.
Nhiều nhận định thường lấy mình mẫu của Singapore về việc triển khai nhà ở xã hội rồi so sánh với Việt Nam. Thực tế, không tồn tại một tiêu chuẩn chung cho thấy mức độ phát triển của một quốc gia phải đi kèm với một tỷ lệ nhà ở xã hội (NOXH) nhất định.
Thực tế, không tồn tại một tiêu chuẩn chung cho thấy mức độ phát triển của một quốc gia phải đi kèm với một tỷ lệ nhà ở xã hội (NOXH) nhất định. Ngay trong nhóm các nền kinh tế phát triển, tỷ lệ này cũng dao động rất lớn tùy theo mô hình phúc lợi và cấu trúc thị trường nhà ở. Chẳng hạn, Singapore duy trì tỷ lệ nhà ở do Nhà nước dẫn dắt ở mức khoảng 80% nhờ mô hình đặc thù; nhiều quốc gia tại Châu Âu phổ biến trong khoảng 15–20%; Hàn Quốc vào khoảng 8%; trong khi Hoa Kỳ thường dưới 4%. Sự khác biệt này phản ánh lựa chọn chính sách và mức độ can thiệp của Nhà nước, thay vì trình độ phát triển kinh tế đơn thuần.
Theo thống kê của Biggee, khoảng 123.000 căn NOXH đã được bàn giao so với 880.000 căn hộ thương mại, đưa tỷ lệ NOXH tại Việt Nam lên khoảng 14% – không hề thấp nếu đặt trong tương quan quốc tế. Điều này cho thấy chính sách nhà ở xã hội không bị bỏ quên trong cấu trúc phát triển thị trường.
Nếu cần một phép so sánh với Singapore, Biggee đề xuất hai “chiến tướng” là Bắc Ninh và Hải Phòng – những địa phương gần như chắc chắn đạt chỉ tiêu NOXH và hiện có nguồn cung NOXH áp đảo so với nhà ở thương mại, góp phần tạo nên cấu trúc thị trường vận hành tương đối lành mạnh.
Nội dung phân tích chi tiết về nhà ở xã hội, bao gồm số liệu hệ thống trong bối cảnh sáp nhập tỉnh thành và đánh giá 10 địa phương có chỉ tiêu lớn nhất cả nước, được trình bày trong báo cáo do Biggee thực hiện.
Đăng ký xem báo cáo tại: https://biggee.vn/premium-report
